พบกับบทความ D.I.Y. กันอีกแล้วค่ะ…สำหรับเรื่องราวในวันนี้ เพียวยกเรื่องราวประสบการณ์ ของคุณ bittokov สมาชิก Pantip.com กับการทำบ่อปลา บ่อน้ำตก พร้อมบอกวิธีและขั้นตอนการทำแสนง่าย ใคร ๆ ก็สามารถทำได้เอง ว่าแล้วตามไปดูขั้นตอน แล้วนำไปเป็นไอเดียการตกแต่งบ้านของคุณได้เลยคะ

อุปกรณ์ และงบประมาณ

1. อุปกรณ์ขุด พลั่ว เสียม จอบ ประมาณ 200 บาท
2. ผ้าใบกันน้ำ 3×4 เมตร 1950 รวมค่าส่ง
3. ท่อน้ำ ข้อต่อ ขนาด 1 นิ้ว น้ำยาประสานท่อ ประมาณไม่เกิน 200 บาท
4. ซิลิโคนหลอดเล็ก น่าจะ 100 กว่าบาท
5.1 อิฐประสาน 35 ก้อนก้อนละ 18 บาท(แพงมาก) 630 บาท
5.2 อิฐประสาน 20 ก้อนก้อนละ 16 บาท 320 บาท
6.1 หิน 40 กิโล โลละ 10 บาท 400 บาท
6.2 หิน 155+ กิโล โลละ 8 บาท 1200 บาท (ได้ลด 40 บาทแถมเวลาชั่งได้แถมๆ) ใช้จริงแค่ประมาณ 200
7. ปูนสำเร็จรูป(5กิโล) 6 ถุงถุงละ 35 บาท 210 บาท ใช้จริงแค่ 5 ถุง
8. แผ่นรองน้ำตก 200  บาท
9. ปั๊มน้ำ 600 บาทู่แ
10. สายไฟ ปลั๊กไฟ กล่อง ประมาณ 500 บาท(สายไฟ มีอยู่แล้ว)

ทั้งหมดรวม 6,510 บาท

ขั้นตอนการทำ

1. วางแผน ทำบ่อปลานี่เท่าที่ค้นหามาก็มีหลายแบบครับ บ่อปูน บ่อผ้าใบอิฐประสาน บ่อสำเร็จรูป ผมต้องการให้มีสะดือเพื่อที่จะนำน้ำเข้าไปที่บ่อกรอง จึงเลือกจะทำบ่อปูน คิดการเพพื้นเทกำแพงไว้แล้วครับ แต่สุดท้ายเลือกจะใช้ บ่อผ้าใบอิดฐประสานเพราะน่าจะง่ายกว่าการทำบ่อปูน โดยวาดแบบคร่าวๆไว้ในหัวว่าจะขุดบ่อให้เป็นเลข 8 แล้วก็เอาอิฐมาวางด้านข้างปูผ้าใบ โดยใช้ข้องอแบบมีเกลียวหนีบทับผ้าใบไว้ แล้วก็มีน้ำตก

ทีแรกก็ว่าจะซื้อน้ำตกสำเร็จรูปมาเลย แต่เห็นราคาแล้วก็ 8 – 9 พัน พอดีตอนไปร้านน้ำตกเห็นเค้ากำลังก่อ น้ำตกแบบ ง่าย ๆ แบบเอาหินแม่น้ำก้อนเล็ก ๆ มาก่อเป็นทรงสูงเฉย ๆ ก็เลยคิดจะทำเอง ขั้นตอนนี้การวางแผนนี้ ผมใช้เวลา ประมาณ สองเดือนครับ… ใช้เวลานานมาก เพราะเค้าว่ากันว่าวางแผนดี มีชัยไปกว่าครึ่ง.. 555

รูปข้องอที่ใช้หนีบผ้าใบครับ ตัวนี้เอาไว้ข้างล่าง

ตัวนี้ตัดด้านนึงออกให้มันตรงแล้วก็เอาไว้ข้างบนครับ

2. ขุดดิน ปูผ้าใบ

2.1 เริ่มจากย้ายต้นไม้ก่อนครับ

2.2 ขุดดิน หลังจากนั้นก็เริ่มขุครับ ขุดเสร็จแล้วก็ขุดตรงกลางลึกลงไปเพื่อที่จะวางท่อ และ ขุดทะลุใต้กำแพงเพื่อทะลุไปบ่อกรอง แต่ในรูปนี้ขุดเสร็จแล้ว

ขุดเสร็จทิ้งไว้ ฝนดันตกน้ำท่วมบ่อครับ เสียเวลาวิดน้ำออกอีก หลังจากนั้นก็ขุดบ่อกรองครับ

ผมใช้ถังขนาด 62 ลิตร (ถ้าจำไม่ผิด) เจาะรูข้างล่างแล้วเอาท่อ น้ำขนาด 1 นิ้วมาต่อเข้าข้างล่าง ใช้น้ำยาประสานท่อ กับซิลิโคนกันน้ำรั่วครับ แล้วก็ลองใส่น้ำนิดนึงดูว่าน้ำรั่วหรือเปล่า

2.3 ปูผ้าใบ

ผมเอาผ้าใบวางไว้ก่อน เพื่อหาตำแหน่งที่จะเจาะรูทำสะดือ พอได้ตำแหน่งแล้ว ก็เจาะรูให้เล็กกว่า ท่อนิดนึงเพื่อที่จะให้ผ้าใบแน่นติดกับท่อ หลังจากนั้นก็ เอาซิลิโคนมาทาแล้ว ก็เอาข้องอเกลียวอีกอันมาหมุนเข้ากันให้แน่น หลังจากนั้นก็ทาซิลิโคนรอบๆ อีกครั้งนึง ขั้นตอนนี้ผมใช้เวลาทั้งหมดประมาณ เกือบๆเดือน แต่ถ้าจริงๆ แล้วก็ น่าจะใช้จริงๆ ขุดแค่ 2-3 วันครับ

3. เติมน้ำ ขั้นตอนนี้ก็ไม่มีอะไรครับ ก็แค่เติมน้ำแล้วก็รอดูว่าน้ำหายไปจากระบบหรือเปล่า ปรากฏว่า น้ำไม่ลดครับ ก็ OK เลยครับ น้ำไม่รั่ว ขั้นตอนนี้ใช้เวลา 1 วัน

4. หลังจากนั้น ก็เอาอิฐประสานมาเรียงครับ พร้อมกับแผ่นมารองเตรียมทำน้ำตก

พอมาถึงตอนนี้พึ่งรู้ว่า ควรจะนำอิฐมาเรียงก่อนขุดครับจะได้โค้งเข้ารูปสวยๆ ขั้นตอนนี้ใช้เวลาอีก 1 วันครับ

5. ทำน้ำตก เตรียมพร้อมตั้งท่า

วางอิฐใส่ท่อครับ ติดผ้าใบที่เหลือจากบ่อปลาไว้ด้านหลังเผื่อน้ำรั่วครับ

ทำๆไปหินหมด (ซื้อมา 40 โลแรก)

วันต่อมาไปซื้อใหม่เสร็จแล้วเป็นดังนี้ครับ

ทิ้งไว้อีก 1 วันรอปูนแห้งแล้วก็ลองเปิดน้ำครับ

ปรากฎว่า น้ำจากน้ำตกรั่วมาด้านหลังครับ ไหลมาแถวๆท่อน้ำลงพื้น แต่โชคดีที่ตัดผ้าใบปูบ่อปลา เหลือไว้ยาวหน่อยเลยบังคับให้น้ำมันไหลมาลงผ้าใบด้านล่างแล้วจึงไหลเข้าบ่อปลาต่อไปครับ

ขั้นตอนนี้ใช้เวลาทั้งหมด 2 วันครับ สุดท้ายก็ซื้อต้นไม้มาตกแต่งน้ำตก กับเดินสายไฟมาปั๊มน้ำครับ

รวมเวลาทำทั้งหมด
– ขุดดิน 3 วัน
– เติ่มน้ำรอดูน้ำรั่ว 1 วัน
– วางอิฐประสาน 1 วัน
– ก่อน้ำตก 2 วัน
– รอแห้งเพื่อทดสอบน้ำตก 1 วัน
– เดินสายไฟ 1 วัน
– วางต้นไม้ 1 วัน

ก็ประมาณ อาทิตย์กว่าๆ ถ้ารวมไปหาซื้อของด้วยก็น่าจะสักสองอาทิตย์ครับ
หน่วยที่ผมใช้ 1 วันนี้หมายถึงทำหลังจาก 5 โมงไปถึงฟ้ามืดนะครับ มีบางวันทำถึงสี่ห้าทุ่มก็มีครับแต่เป็นส่วนน้อยครับ

ข้อผิดลาดของผม เอาไว้เป็นข้อมูลของคนอื่นๆครับ

1. ซื้ออิฐประสานก่อนขุดดิน

สิ่งที่ผมคิดว่าผิดพลาดมากที่สุดคือ ซื้ออิฐประสาน มาหลังจากขุดดินแล้ว คือในตอนแรกคิดว่า จะวางอิฐประสานบนขอบดิน ก็เลยขุดดินให้เสร็จก่อน แล้วจึงไปซื้ออิฐประสานมาวาง ตอนไปซื้อถึงรู้ว่า แบบโค้งมันมี 2 ชนิด คือวงกว้าง 80cm กับ 120cm ทีนี้บ่อทีผมขุดมันไม่พอดี (แต่ก็เกือบพอดีนะ) และปัญหาอีกอย่างก็คือ ความโค้งมันไม่ได้กับความโค้งของอิฐ ทำให้เวลาวางชั้นที่สองมันจะไม่พอดีกันครับ สิ่งที่ควรจะทำจริงๆคือ ซื้ออิฐมาก่อนวางเป็นรูปแล้วจึงขุดครับถ้าให้ดีก็วางอิฐ ตั้งแต่พื้นขึ้นมาเลยครับ

2. เตรียมที่ทิ้งดิน

พอขุดดินขึ้นมาแล้วทีแรกผมไม่ได้มีแผนไว้ว่าจะเอาดินไปทิ้งที่ไหน ทีแรกก็เอาใส่ถุงดำไว้ แต่ใส่ได้หน่อยเดียว ก็หนักแล้วยกขึ้นมาถุงก็ขาด ดูแล้วจะไม่เวิร์ค เลยเอาไปเทไว้โคนต้นไม้ครับ แต่ปริมาณดินมันเยอะครับ (ประมาณ 1คิว กว่าๆ) เทไว้ที่โคนต้นไม้มันก็สูงพอสมควร สุดท้ายจึงมีแผนที่จะซื้อ อิฐประสานมาวางรอบๆโคนต้นไม้ เพื่อที่ทำให้ดินที่เทไว้ดูเรียบร้อยขึ้น

3. รับมือกับน้ำตกรั่ว

จริง ๆ ผมก็เตรียมผ้าใบปูไว้ข้างหลังน้ำตกอยู่แล้วครับ แต่ป้ญหาคือหลังจากน้ำรั่วมาด้านหลังผ้าใบ แล้วดันไม่ได้เตรียมให้น้ำไหลกลับไปในบ่อ แต่อันนี้ยังโชคดีที่ผ้าใบที่เตรียมไว้ยาวพอ ที่จะทำให้มันตกลง ไปยังผ้าใบชิ้นล่างที่ปูในบ่อปลาไว้ได้ (ผ้าใบที่เลยออกมาจากขอบบ่อ) น้ำจึงวนกลับเข้าบ่อได้

4. ระวังฝนตก

เตรียมผ้าใบปิดบ่อไว้ด้วยเผื่อฝนตกครับ ไม่งั้นต้องคอยมาวิดน้ำออกอีก

5. ท่อที่ใช้ทำสะดือเล็กเกินไป

ในตอนแรกที่ยังไม่ได้ทำน้ำตก ลองเปิดปั้มน้ำจากถังกรอง (ยังไม่ใส่วัสดุกรอง) มายังบ่อปลาแล้วน้ำในบ่อกรองลดลงไปเยอะมาก เกือบจะถึงปั๊มน้ำ แต่พอทำให้น้ำปั๊มช้าลง (ตัวปั๊มมีที่ปรับน้ำเข้า) ก็ดีขึ้นเหมือนจะไหลได้ทันกัน

จบ แล้วครับ ประสบการณ์ การทำน้ำตกบ่อปลา เอามาแชร์ให้เพื่อนๆฟังเผื่อใครคิดจะทำเองมั่งครับ

ขอขอบคุณข้อมูลจาก : bittokov สมาชิก Pantip.com